Ademen

Ademen is het eerste wat we gaan doen na onze geboorte. Het staat gelijk met leven. Het is ook het laatste wat plaatsvindt bij het overlijden wanneer het ademen stopt. En tussen geboorte en overlijden vindt ontelbare keren dezelfde beweging plaats. Het in- en uitademen. In rusttoestand ongeveer 14-15 keer per minuut.

Ademen zorgt voor oud en nieuw. Gebruikte lucht tezamen met afvalstoffen wordt uitgeademd, en gelijk daarna wordt nieuwe lucht ingeademd. En het streven is om iedere keer weer zuurstofrijke lucht in te kunnen ademen. Ademen komt met name tot stand doormiddel van zo ongeveer de sterkste spier die we in ons lichaam kennen. Het middenrif.

Zodra we gestrest zijn, zorgen hebben of verdriet ervaren heeft dit rechtstreeks gevolgen voor het ademen. In deze situaties wordt het ademen afgeknepen of afgevlakt. Het proces van oud en nieuw, de functie van ademen, heeft vaak hier onder te lijden.

In mijn werk als persoonlijk welzijnswerker vestig ik nogal eens de aandacht op het proces van ademen. Vaak is iemand zich niet bewust hoe oppervlakkig zijn of haar ademen verloopt. Het proces van oud en nieuw kan zich niet voldoende ontplooien. Vaak geld dit ook voor de zorgen en problemen die iemands deel zijn. Door verkeerde denkbeelden of het niet goed kunnen begrijpen van de omstandigheden kunnen problemen vast gaan hechten.

Een niet aan te bevelen wijze van ademen is het “borst ademen”. Deze is kort en vluchtig. We maken dan geen aanspraak op de grote kracht van het middenrif. Die zorgt juist voor het gezonde buik ademen.

Ook in ons leven moeten we regelmatig op zoek gaan naar de grote kracht in ons leven. Goed is om op gezette tijden tijd te nemen voor reflectie en meditatie. Of ook dit in groepsverband te beleven tijdens een dienst. Onze aandacht bewust vestigen op de grootste kracht, met een hoofdletter, in ons leven. Wat dat betreft is iedere religieuze dienst of persoonlijk meditatiemoment een grote ademoefening. Niet voor niets doen veel kloosterbewoners letterlijk ademoefeningen voor zij momenten van meditatie beleven. Misschien zo gek nog niet.

Het is een zegen als uw letterlijk en figuurlijk kunt leven met een goede wijze van ademen. Figuurlijk omdat zorgen en problemen geuit kunnen worden in een goed (en vertrouwelijk) gesprek. Het krijgt geen kans om vast te gaan zitten in ons denken. Precies zoals een deel van de afvalstoffen ons lichaam verlaat via het uitademen. Feit is dat het een terugkerend fenomeen is. Met andere woorden we blijven elkaar nodig hebben. Regelmatig is het belangrijk om een goed gesprek te kunnen hebben. Een goed gesprek, ja het ademen van onze geest.

In de letterlijk zin is het ook een zegen om goed te ademen. Het is een weldaad voor ons lichamelijk gestel. Leer daarom het niet vreemd te vinden om zo nu en dan onze aandacht eens te vestigen op ons ademen. De beste wijze van ademen is het buik ademen, zeker in rusttoestand. Als u uw handen op uw buik legt, ter hoogte van de navel, dan moeten uw handen zichtbaar op en neer bewegen. Mocht dit niet of zeer beperkt het geval zijn, zorgt er dan voor dat dit wel gebeurd. Dit kan gewoon door iets dieper te ademen. Het lijkt zo simpel, maar dit is het niet. Als u dit eens wil uitproberen zorgt er dan voor dat u er (gemakkelijk) bij ligt. Concentreer uw aandacht op de ademhaling. Adem rustig voldoende in. Hou heel even de adem in en laat daarna de adem wegvloeien. Na 2 of 3 minuten stopt u met dit oefenmatig ademen en schakelt u als het ware weer over op het automatisch ademen. Wat rest is dat uw handen op uw buik moeten blijven bewegen.

Tot slot. Het ademen is een voortdurend oud en nieuw. Afval gaat er uit en zuurstof komt er in. Met het wisselen van het jaar denken we altijd weer even bewuster na over ons leven. Goede voornemens klinken. Slechte gewoonten worden, al of niet gezamenlijk, afgezworen. Maar nog geen maand verder hoor je vaak niet zoveel meer over deze voornemens. Daarom leer echt te ademen. Laten we vaker ons eens concentreren op het ademen. De bron van leven.

We hebben het trouwens vaak over ademhalen als functie van ons lichaam. Dit is geen goede term. Ik heb deze term bewust in deze tekst niet gebruikt. Want we krijgen adem, we hoeven de adem niet te halen. Het is om ons heen. Wellicht een doordenker dat we heel veel krijgen, als we het maar zien willen!