Jezelf (her)kennen

Inleiding

De tijd van vandaag vraagt veel van ons allemaal. Ongekend snel gaan de informatiestromen heen en weer. Een uitspraak gedaan aan de ene kant van de wereld is met maar enige seconden vertraging al te horen aan de andere kant van de wereld. Als wij een vraag hebben dan komen er tal van antwoorden op ons af. We zijn vaak meer aandacht kwijt in het kiezen dan inhoudelijk de antwoorden te bekijken. In deze hectische wereld heeft ons persoonlijk welzijn het erg te verduren. Aan alle kanten wordt aanspraak gedaan om onze aandacht. Het is dan ook niet vreemd dat veel mensen zich in deze heksenketel zichzelf niet meer kunnen terug vinden. We struikelen soms over onze eigen mogelijkheden omdat we ze niet gezien hebben. En wij maar zoeken om onszelf te (her)vinden.

Geloof

De website persoonlijkwelzijn.nl staat bekend dat deze zich baseert op het christelijk geloof. Dat is niet zonder reden. Je richten op iets wat boven ons menselijk denken uitstijgt is verlossend. Je overstijgt letterlijk de veelheid aan informatie. Je overstijgt letterlijk de meningen van zoveel mensen en je overstijgt de gewoontes waarin we vaak verstrikt zijn geraakt. Zonder het vaak zelf te beseffen. In geloof kunnen we ons richten op God die ten alle tijden te vertrouwen is. Nu weet ik dat de Bijbel en het geloof in God door veel mensen als achterhaald wordt beschouwd. Ik zou willen vragen aan die mensen: hoe komt u tot deze conclusie? Laten we eens naar een bijbelgedeelte kijken wat ons leert om onszelf te (her)vinden.

Hagar en Ismaël (Genesis 21 : 14 – 21, Het Boek)

14 Abraham stond de volgende morgen vroeg op, maakte eten klaar voor onderweg en bond een waterzak op Hagars rug. Zo stuurde hij hen beiden weg. Hagar zwierf door de woestijn van Berséba en wist niet waar zij heen moest. 15 Toen het water op was, legde zij het kind onder een struik en ging zelf een eind verderop zitten. 16 "Ik kan niet aanzien hoe hij sterft", klaagde zij en barstte in troosteloos snikken uit. 17 God hoorde de stem van het kind en de Engel van God riep Hagar vanuit de hemel toe: "Hagar, wat is er aan de hand? U moet niet bang zijn! God heeft het huilen van het kind gehoord. 18 Ga naar de jongen toe en troost hem, want Ik zal zijn nakomelingen tot een machtig volk maken." 19 Toen opende God haar ogen en zij zag een bron. Ze vulde haar waterzak en gaf het kind te drinken. (20-21) God zegende de jongen, die in de woestijn van Paran opgroeide en een uitstekende boogschutter werd. Zijn moeder regelde later voor hem een huwelijk met een Egyptisch meisje.

Voorgeschiedenis

Allereerst moeten we goed bedenken dat de inhoudt van dit bijbelgedeelte een voorgeschiedenis heeft. Afgespeeld in een oosterse leefsituatie. Hagar is een slavin, werkneemster, van Abraham. De vrouw van Abraham kon geen kinderen krijgen. Dit was zeer schadelijk voor de voortzetting van de familiestam. Niet ongebruikelijk was dat dan een slavin een kind baarde aan de stamvader. Dit is ook gebeurd, een kind met de naam Ismaël. Maar hoe dan ook, dit kind zou nooit tot de familiestam kunnen toe treden. Boven verwachting baart de vrouw van Abraham op hoge leeftijd toch nog een kind. De felbegeerde zoon en voortzetter van de familiestam. Toen Ismaël zo rond de 14 jaar was ontstond er een situatie die niet door de beugel kon bij de vrouw van Abraham. Daardoor zag zij een gevaar wat de familieverstrengeling betreft. Zij eist dat Hagar en haar kind weg moeten. En hier begint dan het bijbelgedeelte wat ik uitgekozen heb.

Hoe wij ons kunnen herkennen

Wij allemaal groeien op in een bepaalde leefsituatie. Een gezin wat wij niet uitgekozen hebben. En tijdens ons opgroeien ontstaat snel de vraag: wie ben ik? Al gaande ontdek je wie je bent als kind, als tiener, puber en volwassenen. Als we de vraag “wie ben ik?” in één woord samenvatten dan luidt dat: Identiteit. En onze identiteit is een gevoelig onderdeel. Het loopt al snel schade op in de verschillende levensfases. Schade in de vorm van minderwaardigheidsgevoelens. Ik ben minder dan de ander. Herkent u dit? Het gevoel te hebben dat u de boot heeft gemist, dat u nergens bij hoort? Dat niets lijkt te lukken?

In de bijbelverhalen liggen veel waarheden symbolische opgesloten. We moeten dus eigenlijk ons best doen om de bijbelverhalen goed te begrijpen. Kijkt u eens met de volgende blik naar het bovenstaande bijgedeelte. Hagar kunnen we zien als ons leven en ons bestaan op deze wereld. Ismaël kunnen we zien als onze identiteit. Hoe vaak komen wij, door omstandigheden, niet in de woestijn terecht? Omstandigheden als gezinsscheuringen, relatieproblemen, ziekten, een handicap, eenzaamheid of wat al niet meer. We zien het dan niet meer zitten. We geloven dan niet meer in onze identiteit en zijn teveel gericht op het succes van anderen.

Vers voor vers

Ik wil met u het bijbelgedeelte uit Genesis eens doornemen en daarbij symbolisch ons leven er naastleggen.

Wij kunnen onze levensloop niet veranderen. Er gebeuren nu eenmaal dingen waar wij zelf ook niet voor gekozen hebben. Maar we ontkomen er niet aan dat dit alles zorgt dat ons leven een bepaalde kant op gaat. In vers 11 van hoofdstuk 21 is te lezen dat Abraham zelf ook niet veel zin had om afscheid van Hagar en zijn zoon te nemen. Toch gebeurt het. Voor Hagar was het moment gekomen dat ze op zich zelf teruggeworpen werd. En vroeger in het oosten was het als vrouw alleen geen pretje. Echt dus aan je eigen lot overgelaten zijn. Heeft u dat gevoel ook? Ja, misschien wel een aantal mensen om u heen, maar toch zo heel alleen omdat er geen echt contact is? Ja we voelen ons dan in de woestijn. Een plaats waar het leven minimaal is en alles teruggebracht is tot stof en droogte.

15 Toen het water op was, legde zij het kind onder een struik en ging zelf een eind verderop zitten.

Hagar lag haar vermoeide en zeer uitgeputte ongeveer 14-jarige zoon onder een struik. Zij zelf ging verderop zitten. In een ander bijbelvertaling staat: op een boogschot afstand. Een afstand dus waar zij haar zoon niet meer zag of hoorde. Als wij het moeilijk hebben geloven we vaak niet meer in onszelf. We laten onze mogelijkheden ongemoeid. We gaan als het ware op een boogschot afstand zitten. We verliezen doordoor ieder contact met ons zelf. Het kan toch nooit meer anders worden, zo is dan onze gedachten.

16 "Ik kan niet aanzien hoe hij sterft", klaagde zij en barstte in troosteloos snikken uit.

We worden depressief. Een gezonde reactie van onze geest die wanhopig uw aandacht probeert te trekken. Onze geest probeert ons dus ervan te overtuigen door moedeloze signalen uit te zenden in de hoop dat u op zoekt gaat naar de hereniging met uzelf. U moet namelijk weer terug. U moet weer in uzelf gaan geloven. U moet uw eigen identiteit weer aannemen. Zijn zoals u bent met de mogelijkheden die u in beginsel bij uw geboorte heeft meegekregen.

17 God hoorde de stem van het kind en de Engel van God riep Hagar vanuit de hemel toe: "Hagar, wat is er aan de hand? U moet niet bang zijn! God heeft het huilen van het kind gehoord.

Ieder mens heeft de mogelijkheid om te geloven. Hoewel het in deze tijd soms niet populair kan zijn als je zegt in God te geloven. Wij maken deel uit van een groter geheel. Er is meer dan alleen maar wat wij zintuiglijk zien. Diep in ons zelf zit dit gevoel. Zeker bij het ouder worden wordt dit duidelijk. God maakt gebruik van ons diepste gevoel. Een gevoel wat wij vaak niet serieus nemen. Mocht dit zo voor u zijn, stel u dan open voor andere gedachten. Besef dat ons leven omgeven is door iets wat ons eigen leven overstijgt. Richt u zich daar maar op. Richt u zich op God. U zult merken dat uw diepste zorgen en twijfels een eigen plek krijgen. De engel die Hagar riep kunnen mensen zijn die op uw levenspad komen. De engel kan wellicht het lezen van dit artikel zijn. Besef dat er altijd mensen dan wel mogelijkheden zijn die uw willen helpen om uw identiteit te helpen zoeken. Mensen die “uw huilen” hebben gehoord.

18 Ga naar de jongen toe en troost hem, want Ik zal zijn nakomelingen tot een machtig volk maken."

Om uit onze depressie te raken moeten wij terugkeren naar ons zelf. De depressie vertelt ons dat we helemaal uit koers zijn geraakt. We zijn inderdaad in de woestijn terechtgekomen. Vaak moeder ziel alleen. We moeten terug. Sluit vrede met uzelf. Ga naar de jongen, met andere woorden, stel u open voor uw eigen identiteit. Bid tot God op uw manier. Leer te geloven. Met andere woorden wees niet eigenwijs om alles zelf op te willen lossen. Als u op de juiste wijze uw identiteit, wie u zelf bent, omarmt dan zult u tot een machtig volk worden. Met andere woorden u zult tot veel in staat zijn.

19 Toen opende God haar ogen en zij zag een bron. Ze vulde haar waterzak en gaf het kind te drinken.

Als we de stap nemen om ons over te geven en onze moedeloosheid te laten varen dan zullen we ook de mogelijkheden zien. Hagar zag “opeens” een waterbron. Misschien had zij er al dagen naast gelegen al piekerend hoe aan water te komen. Het mooie in deze tekst is het feit dat Hagar zelf de waterzak vulde. God deed dat niet voor haar. We zullen dus zelf in actie moeten komen. We dragen ook de mogelijkheden in ons om in actie te kunnen komen. Alleen we zien het vaak niet. Waarom? Omdat we ons concentreren op het verkeerde punt, het verkeerde deel van ons leven. Hagar vulde de waterzak. Dit houdt in dat zij de moed om het leven weer terug kreeg. Zij is teruggegaan naar haar zoon, met andere woorden, zij keerde terug naar haar identiteit. Zij had weer contact met haar zelf, wie zij was.

(20-21) God zegende de jongen, die in de woestijn van Paran opgroeide en een uitstekende boogschutter werd. Zijn moeder regelde later voor hem een huwelijk met een Egyptisch meisje.

Het is niet onmogelijk om stappen te nemen om uw leven drastisch te wijzigen. Een goed persoonlijk besluit kan meer teweegbrengen dan vele potten met pillen. En zelf daarvoor hoeft onze levensomstandigheden niet altijd te wijzigen. De jongen vond zijn plaats in de woestijn. Bepaald geen luxe plaats. Maar hij werd een uitstekende boogschutter. Met andere woorden, hij leerde prima omgaan met de omstandigheden. Zijn moeder regelde een huwelijk met een meisje van haar eigen cultuur. Met andere woorden, blijf bij uw zelf zonder uw situatie te willen ontvluchten. Natuurlijk kan het moeilijk zijn als u grote problemen ervaart. Maar vaak ervaren wij grote problemen omdat wij “de bron” niet meer zien om onze waterzak opnieuw te vullen.

Tot slot

Ik hoop u inspiratie te hebben gegeven dat bijbelwoorden ons wel degelijk iets positiefs kunnen brengen. Persoonlijk welzijn is daar waar wij onze eigen identiteit niet uit de weg gaan. De ontwikkeling van onze identiteit is blootgesteld aan allerlei gevaren. Ondanks dat die ontwikkeling een deuk opgelopen heeft is er altijd de weg om alsnog die deuk te repareren. Hier staat geen leeftijd voor. Kan u uzelf (her)vinden? Het antwoord is dus: jazeker!