Wat is gezondheid?

Voor iedereen is gezondheid heilig. Daar zijn we het al gauw over eens. Als we een goede gezondheid hebben dan is ons dit zeer veel waard. Altijd kennen we wel enkele voorbeelden in onze omgeving van mensen die ziek zijn. We zijn misschien al eens van dichtbij getuige geweest van het feit hoe mensen kunnen lijden aan ziekte en allerlei lichamelijke ongemakken. Je belevingswereld en zelfvertrouwen krijgt een enorme duw als je eigen lichaam het af laat weten. Mensen bij wie b.v. een vorm van kanker is vastgesteld weten dit te beamen. Je eigen lichaam laat je in de steek, zo is dan de ervaring. De ziekte kanker wordt sterk met het levenseinde beleefd, ondanks de hoog technische behandelingen waardoor de overlevingskansen toenemen. Gezondheid, we benadrukken en we wensen het elkaar bij iedere jaarwisseling toe. En terecht.

Wat is gezondheid? In onze westerse samenleving is de uitleg vooral medisch gekleurd. Het afwezig zijn van ziekte die vast te stellen zijn in het fysieke lichaam. Gezondheid moeten we breder verstaan. We zouden het beter kunnen benoemen als “heel” zijn, perfectie. En daarbij moeten we ons blikveld verruimen en niet verengen tot alleen het lichamelijke gedeelte waar gezondheid betrekking op zou hebben.

Nee, gezondheid hebben we ook te danken als het op andere terreinen in ons leven goed gaat. Als er evenwicht is tussen onszelf en de situatie waarin we verkeren. En als die situatie zorgvol is kan deze met een goed persoonlijke balans  het hoofd geboden worden. Daar is het lichamelijke gedeelte een onderdeel van.

Het bovennatuurlijke

 Eigenlijk zijn we de achtergrond van het begrip gezondheid uit het oog verloren door de vertechnisering van de geneeskunde. In vroegere tijd had geneeskunde directe raakvlakken met de filosofie en met godsdienst of magie. Simpel gezegd: het bovennatuurlijke werd betrokken bij ziekte en gezondheid. In de bijbel is dit sterk terug te vinden. De priester was hoeder van de gezondheid. Hij deed uitspraken over ziekte en behandelingen. Gezondheid werd als heilig beschouwd. De verbinding tussen het heilige en het gezonde is het uitgangspunt van gemeenschappelijke  religie en geneeskunde. Veel culturen hebben deze twee nooit gescheiden. We kennen de verhalen van indianen, de medicijnmannen, de goeroes enz. Zij koppelen gezondheid met religie of magie. In het westen is dit wel het geval. Hierdoor zijn we afgeraakt van het pad wat de diepste betekenis is van gezondheid.

De hindernissen die onze gezondheid doet verstoren, doen ons “heel” zijn uit één vallen. Die hindernissen kunnen verschillende invalshoeken hebben. Naast ons lichaam is dat onze psyche en onze geest. Onbalans in het ene veroorzaakt ontsporingen in het andere deel. Hoe meer onbalans hoe meer onze gezondheid te lijden heeft.

Nogmaals wij zijn niet meer gewend om zo naar onze gezondheid te kijken. We hebben het over een griepje, een aandoening of kwaal zonder verder te kijken. Waarom kon het lichaam de heelheid niet meer vasthouden? Omdat er sprake is van een negatieve factor die de heelheid onklaar heeft weten te krijgen.

Heelheid en balans

Heelheid en gezondheid is te bereiken als we in staat zijn om negatieve krachten te plaatsen of te begrijpen in ons leven. We zijn niet bang van dingen die ons worden aangedaan. Het spoort ons aan om juist die heelheid te herstellen. Vanuit de geschiedenis kennen wij symbolen die dit benadrukken. Het accepteren van de moeilijke aspecten van het leven. In de Bijbel vinden we voorin het bijbelboek Genesis, het voorbeeld van de Boom van Kennis van Goed en Kwaad, samen met de Boom des Levens. Heel bekend is natuurlijk het yin/yang symbool van het taoïsme.

Wat is nu gezondheid? Niet alleen dus de aandacht voor het fysieke lichaam maar ook het durven intrigeren van de niet-fysieke krachtvelden die ons lichaam en ziel besturen. Hoe kunnen we deze gezondheid bereiken? Door een balans te vinden in al deze fysieke en niet fysieke krachtvelden. Gezondheid is dus niet persé het afwezigheid zijn van ziekte of andere (lichamelijke) ongemakken. Ondanks een aandoening die we niet uit te weg kunnen gaan is het mogelijk om toch in balans te zijn. Hiervoor moeten de overige krachten die ons “heel” zijn mede bepalen hun deuntje meedoen. Krachten waar wij helaas niet zoveel mee rekening houden.